Ook bij een open bekkencollecte was discretie gewenst

Bij begrafenissen stond altijd een bekken (of schaal) van de diakonie op het kerkhof en mensen deponeerden daarin open en bloot hun gift voor de armen. De grootste som kwam van de naaste familie. Of deze gift ook met papier en lint omwikkeld was, zoals in Drenthe, heb ik voor Groningerland nooit kunnen documenteren. Maar dat inpakken was natuurlijk wèl effectief tegen nieuwsgierige blikken. Hoewel de diakenen (kerkelijke armvoogden) die naderhand het geld telden, ook wel eens uit de school zullen hebben geklapt.

In elk geval zeggen de ingezamelde sommen bij zulke begraafcollectes, zoals ze in diaconierekeningen verantwoord zijn, erg veel over de status van een overledene. Chargerend: arbeiders deden in het Oldambt van de achttiende eeuw hooguit een stuiver of tien, gezeten middenstanders rond de vijf gulden, maar bij een beetje boer kwam er minstens twintig gulden uit het bekken.

In het lidmaten- en kerkeraadsprothocol van de nog gecombineerde gemeente Scheemda-Eexta, die op het web gezet is door de onvolprezen Menne Glas en de zijnen, komt een zaakje voor waaruit blijkt dat nieuwsgierigheid naar de grootte van bekkengiften bijzonder ongepast werd gevonden.

In het voorjaar van 1698 overleed dominee Van Oostbroeck. Na de begrafenis zou Albert Jans aan andere bijwoners gevraagd hebben, hoeveel ze in het armbekken hadden gedeponeerd.

Althans, dat beweerde schoolmeester Siwert Klugkist een paar dagen later. Albert Jans pikte dit niet, en stapte op hoge poten naar de kerkeraad. Meester Klugkist gaf daar ruiterlijk toe dat hij de belastende bewering deed, maar zei dat hij deze weer had gehoord van een Sicco Hindricks. Meester was dus niet de bron van het lasterpraatje. Op zich wilde Albert Jans het doorvertellen wel door de vingers zien, en zich met meester verzoenen, maar hij wilde ook zijn naam gezuiverd hebben. Daarom werd ook Sicco Hindricks erbij geroepen. Die zei echter dat hij het gewraakte praatje in het huis van Claas Ubbes gehoord had. En Claas Ubbes, vervolgens eveneens op het matje geroepen, wist van niets. Hoewel Sicco Hindricks nog verklaarde dat het hem speet dat zijn woorden zoveel leed teweeg hadden gebracht, liep Albert Jans kwaad uit de kerkeraadsvergadering weg zonder zich te verzoenen. Waarschijnlijk omdat de bron van de laster niet bereikt was.

Daarom werd er een week later nog een buitengewone kerkeraadsvergadering belegd om partijen vrede te laten sluiten. Wat na een lang verhaal van een ouderling, die er in huize Ubbes bij geweest was, eindelijk lukte.

Advertisements

3 reacties on “Ook bij een open bekkencollecte was discretie gewenst”

  1. Wieneke schreef:

    Het lijkt wel een soapserie 🙂

  2. Jetske schreef:

    Ook toen werd er uit de school geklapt en dat is nog steeds zo. Kijk maar naar de miljoenennota.
    En….”Laat de linkerhand niet zien wat de rechterhand geeft”, staat er geschreven.

  3. Gelkinghe schreef:

    @Jetske,
    Bergrede, als ik hetw el heb.


Mijn gedachten hierbij zijn:

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s