Zwijnen in de moestuin

paulus-potter-twee-varkend

Tammo Pieters uit Winschoten klaagde op 24 november 1783 bij de Oldambtster drost over zijn plaatsgenoot Folkert Luitjes. Folkert had namelijk drie zwijnen van Tammo naar de lokale schutstal gebracht, omdat die zwijnen

“in desselvs moes hadden geloopen en daarin schade gedaan”.

Veel mensen hadden slechts één enkel zwijn “op het hok”, een zwijn dat dan ook nog vaak gezamenlijk eigendom was. De drie van Tammo waren dan relatief veel, ik denk dat hij een wat professionelere varkensfokker of een slachter was. Verder viel dit akkefietje voor in de slachtmaand . Braken de drie varkens misschien uit, nadat ze het doodsgekrijs van een soortgenoot hadden gehoord?

We weten het niet, maar toen Tammo op de hoogte was gesteld dat zijn zwijnen in de schutstal verbleven, vervoegde hij zich, om ze vrij te krijgen, meteen bij Folkert om hem de aangerichte schade te vergoeden. Maar Folkert vroeg maar liefst 3 gulden, hetgeen Tammo “enorm” vond, veel te veel vergeleken bij de weinige schade die zijn varkens naar zijn mening hadden aangericht in Folkert zijn groentetuin.

Omdat ze het “in der minne’ niet eens konden worden, verzocht Tammo de drost, om zijn zwijnen weer terug te mogen nemen uit de schutstal, “onder voldoening van schut- en voergeld”. Over de schadevergoeding moest er dan eventueel maar een apart proces komen, dat stond beide partijen vrij.

Inderdaad gaf de drost de schutstalhouder toestemming, Tammo zijn varkens tegen die voorwaarden te restitueren. Hiervan moest Folkert vooraf bericht krijgen. Afgaande op het rekestboek liet die niets meer van zich horen en of er nog een civiel proces volgde is nog maar zeer de vraag. Maar dat zal ik binnenkort eens nakijken.

Bron: RHC Groninger Archieven 731 (gerechten Oldambt) inv.nr. 6129 (samengevatte rekesten met daarop gevallen apostilles of kantbeschikkingen).


3 reacties on “Zwijnen in de moestuin”

  1. Aragog zegt:

    Toen ik nog heel klein was hadden mijn ouders altijd 2 zwijnen in een stalletje achter het huis. Die kregen etensresten te eten en groente-afval e.d. Elk najaar werden ze geslacht door een slager, die er eentje zelf mocht houden en daarvoor van de andere vlees en worsten maakte voor onze wintervoorraad. Het waren geen “huisdieren” want naar de verhalen waren het maar “valse krengen”. Dus ze opeten was vast niet heel erg emotioneel🙂

    PS: bij de titel Zwijnen in de moestuin dacht ik eerst aan iets heel anders… hahaha!

  2. Frans van Woerkom zegt:

    Bij onze bakkerij hoorde een schuur met een zwijnekot. In die schuur hing ook nog de haak waar het beest na zich volgevreten te hebben en na de slacht aan hing. Inmiddels hangen en liggen daar tuingereedschappen en machines.

    Het concept van een schutstal is interessant. Sinds onze kat overleden is, wordt onze tuin gebruikt door buurkatten. In het bijzonder door katten van een buurvrouw die elk jaar kittens uit een boerderij haalt en die verder hun gang laat gaan in onze tuin. Sinds het kattenluik dicht is, hebben wij alleen nog last van hun ongezonde uitwerpselen die anders dan van onze eigen kat over de hele tuin verspreid liggen. Het zou mij tegen de borst stuiten die katten iets aan te doen. Maar ik wil ze wel kwijt. Is het asiel de rechtsopvolger van de schutstal? En heeft iemand een goed idee om de cyclus boerderijkat-kitten-buurvrouw-poep in de tuin te doorbreken?


Mijn gedachten hierbij zijn:

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s