Ondernemende arbeider mag wieberen

Wilhelmus Jans (43) woonde in Appingedam, maar zat vast in de stad, toen hij op 7 december 1753 moest voorkomen. Anderhalve week eerdere was hij betrapt op smokkel. Hij had 13 pond tabak gekocht van “de Joode in de Nieuweschans”. Daar was de tabak accijnsvrij, omdat de vesting onder de landelijke overheid viel en niet onder de provinciale. Die tabak had hij niet aangegeven en

“in dese provincie ter sluik ingevoert en dezelve onderwegs an de boeren en boereknegten tot Midwoldemer Hamrik en elders gedebiteert (=verkocht). Dat zulks nu tot ses maalen hadde gedaan, ieder reise agt, negen of tijn ponden, edog nimmer daarvan het minste in Appingedam gebragt of verkogt, maar altijd onderwegs gelaten. Dat er was angekomen doordien in het Oldeampt bij de boeren arbeidende om de kost voor zijn vrouw en kinderen te verdienen, somtijds wel vleugels van ganzen en pennen hadde opgekogt van de landlieden en dezelve an de Joode bovengenoemt verkogt, die hem daarvoor tabak an betalinge hadde gegeven. Dat egter nooit hebbende geweten, dat de Nieuweschans onder de vrijdom behoorde, hij zulks ieder maal vrij en gerust hadde gedaan.”

Met andere woorden: naast de daglonen voor zijn boerenwerk in het Oldambt had Jans nog een bijverdienste – hij kocht ganzenvleugels en grote ganzenveren op, die hij verkocht aan een jood in Nieuweschans. Deze gaf hem er tabak voor weer, welke Jans dan onderweg naar huis verkocht. Hij beweerde nooit geweten te hebben dat hij voor die importtabak accijns moest betalen, maar bij het lucratieve ruilhandeltje moet het prijsverschil hem toch opgevallen zijn. Hoe dan ook, Gedeputeerde Staten, de rechters in fiscale strafzaken, slikten zijn nogal doorzichtige excuses niet. De heren verbanden Jans voor drie jaar uit de provincie.

Bron: RHC Groninger Archieven, Toegang 1 (Staten van Stad en Lande) inv.nr. 1352 (vonnissen GS, die van 7 december 1753.

Advertenties

One Comment on “Ondernemende arbeider mag wieberen”

  1. Jan de Jong schreef:

    Oere.
    Das wel n hail male straf.


Mijn gedachten hierbij zijn:

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s